Food Bites

  • okt272016
    Halloween pompoensoep recept

    Halloween pompoensoep

    No Comments

    Je hebt nog net de tijd om een griezelige Halloween lantaarn te maken van een pompoen. Halloween is een oud Keltisch feest dat wordt gevierd op 31 oktober, de avond voor Allerheiligen. Om de boze geesten te verdrijven droeg men maskers. Via allerlei overleveringen en verhuizingen (van de Kelten via de Romeinen naar de Ieren die het feest weer meenamen naar Amerika) is uiteindelijk het gebruik ontstaan om pompoenen tot griezelige lantaarns om te toveren.

    Hoe je dat doet kun je op diverse DIY blogs lezen zoals deze, of doe inspiratie op op Pinterest. Maar ja, dan zit je dus met een hele berg pompoen vruchtvlees. En wat maak je daarvan? Een herfstig verwarmend soepje natuurlijk. Je mag de soep ook maken zonder een griezel lantaarn te maken hoor. Super simpel en goedkoper dan de kant en klare soep uit de winkel, maar is zelf maken ook gezonder? Ik zocht het voor je uit.

    De Vergelijking

    Het werd geen uitputtende vergelijkingstest; een A-merk biologische pompoensoep, een bio huismerk en een home made variant. Wat als eerste opvalt is de hoeveelheid pompoen. In de Unox soep vind je 26%, in de AH-versie 28% en de zelfgemaakte pompoensoep bevat ook zo’n 30% van de oranje vrucht. Vreemd genoeg zit in de soep van de grootgrutter rietsuiker en dextrose en dat terwijl pompoen al redelijk zoet is van zichzelf. Dat verklaart wellicht ook de bijna 9 gram suiker die je per portie naar binnen lepelt. De rijstzetmeel en aardappelzetmeel binden de soep van AH evenals de tarwebloem in de Unox soep. Dat heeft de homemade pompoensoep niet nodig, die is dik genoeg van zichzelf.

    halloween pompoensoep recept

    Maar qua zout komt mijn soep op de laatste plaats. Oeps, dat komt omdat ik gebruik maak van een bouillonblokje en dat bevat maar liefst 5 gram(!) zout per blokje. De voedingsmiddelenindustrie heeft de laatste jaren haar best gedaan om de hoeveelheid zout in bijvoorbeeld brood, vleeswaren en soep geleidelijk aan te verminderen. Maar wat kan ik doen om mijn zelfgemaakte soep minder zout te maken?

    Opties om zout te verminderen

    Je kunt de soep verdunnen met wat meer water. Zeker bij een dikke gebonden soep zou dat een optie kunnen zijn. Maar soms moet je dan binden met bijvoorbeeld aardappelzetmeel, dan zou de Halloween pompoensoep minder zout bevatten per portie. Dat is ook wat je in de kant-en-klare soepen terugvindt in de ingrediëntenlijst, maar dat vind ik over het algemeen geen smakelijke optie.
    Een andere mogelijkheid om het zout te verminderen is om zelf groentebouillon te trekken. Daar moet je wel de tijd voor nemen dus dat is voor de meesten van ons een leuke weekendklus (tip: maak in één keer een grote pan en vries die zelfgemaakte bouillon in porties in).
    Een snellere manier is om gebruik te maken van natriumarme bouillonblokjes. Volgens de Eetmeter van het Voedingscentrum kom ik dan uit op 0,25 gram zout per kom in plaats van 2,75 gram. Het is het uitproberen waard.
    En natuurlijk helpt het toevoegen van extra kruiden ook: lavas (of maggiplant), peterselie en een flinke draai aan de pepermolen peppen je soep flink op.
    Tot slot zou je een schepje edelgistvlokken kunnen toevoegen. Je moet er van houden maar in de vegan keuken wordt dit ingrediënt wel gebruikt om een hartige kaasachtige smaak te geven.

    Voor dit recept ga ik uit van gewone bouillonblokjes, maar dan krijg je in één klap dus wel zo’n 2,5 gram zout per kom soep binnen. Wil je een minder zoute versie gebruik dan natriumarme bouillon.

    Bewaren

     Halloween pompoensoep

    Halloween pompoensoep
    Halloween pompoensoep

    Halloween pompoensoep

      , , , ,

    oktober 27, 2016

    Bij Halloween hoort pompoen en bij herfst pompoensoep. Voor dit recept ga ik uit van gewone bouillonblokjes, maar dan krijg je in één klap wel zo’n 2,5 gram zout per kom soep binnen. Wil je een minder zoute versie gebruik dan natriumarme bouillon.

    • Prep: 10 mins
    • Cook: 15 mins
    • Yields: 4 tot 6 kommen

    Ingredients

    3 uien, gesnipperd

    20 g vloeibare margarine

    4 tl kerriepoeder

    500 gram pompoen in stukken

    1 l bouillon (van 2 groentebouillon tabletten evt. natriumarm)

    3 laurierblaadjes

    4 el verse peterselie, fijngehakt

    4 el crème fraîche halfvol

    ook nodig: staafmixer

    Directions

    1Fruit de uien zachtjes glazig in de vloeibare margarine en voeg de kerriepoeder toe.

    2Voeg de pompoen stukken toe, schep goed om en bak zo'n 3 minuten mee.

    3Giet de bouillon bij het pompoen-ui mengsel en doe de laurierblaadjes ook in de pan.

    4Laat zo'n 15 minuten koken tot de pompoen gaar is. Haal de laurierblaadjes uit de pan en pureer de soep glad met de staafmixer.

    5Schep de soep in 4 kommen en garneer iedere kom met een lepel crème fraîche en een lepel verse fijngehakte peterselie.

    00:00
    Kitchen Table Happiness
  • sep022016
    smoothies

    Smoothies zijn ze nu wel of niet gezond?

    1 Reactie

    Vraag jij je ook wel eens af of smoothies echt gezond zijn? Een beetje modern kookboek heeft smoothies op het repertoire staan. En de healthy blogs kunnen niet zonder, zo lijkt het. Maar je hoort vanuit voedingskundige hoek een tegengeluid dat het niet goed is om calorieën te drinken. En smoothies zijn bij uitstek geschikt om te drinken dus hoe zit dat nu?

    Smoothie definitie
    Een smoothie is een niet-alcoholisch, koud drankje, meestal romig en met fruit. De ingrediënten zijn meestal ijs, vers fruit, melkproducten. Deze ingrediënten worden in een blender of een speciale smoothiemaker gemixt tot een romige substantie. Dat vindt wikipedia.

    Smoothie variaties
    De ene smoothie is de andere niet. Zo heb je de ‘groene’ varianten met spinazie, boerenkool en voor de echte durfal tarwegras. Dat laatste ingrediënt schijnt a) niet lekker te smaken en b) omdat we geen herkauwers zijn ook onverteerbaar voor ons mensen.
    En er zijn smoothies met (plantaardige) melk, fruit en zoete toevoegingen als honing, agavesiroop en dergelijke. Om nog maar een fabel de wereld uit te helpen: ons lichaam maakt geen onderscheid in de soorten suiker die we het aanbieden. Of het nu afkomstig is uit fruit, honing of geraffineerde suiker het is ons lijf eender. Dus als je gezond bezig wilt zijn dan voeg je -naast het fruit- geen andere zoetmiddelen toe. En let er daarnaast op dat het merk plantaardige melk dat je gebruikt ongezoet is.

    De feiten
    Waar iedereen het over eens is, is dat groenten, fruit, noten en peulvruchten gezonde keuzes zijn. Daar eten we in Nederland bij lange na niet genoeg van. Dus zorg ervoor dat je die levensmiddelen vaker op het menu zet. En dat kan prima in een smoothie. In de zomer neem je natuurlijk het liefste vers fruit maar ook vruchten uit de diepvries zijn perfect (of je vriest ze zelf in!). Op die manier wordt het een extra portie fruit of groente. Zorg er verder voor dat je de smoothie langzaam opdrinkt of nog beter, maak de smoothie  zo dik maakt dat je hem kunt lepelen. Dan kun je er ook nog een lekkere topping zoals granola over strooien.

    Kitchen Table Happiness
  • mrt162016

    De 10 geboden van goed eten – review

    No Comments

    Vaste Volkskrant lezers kennen Mac van Dinther van zijn restaurant recensies. Daarnaast is hij ook culinair journalist. Hij schrijft uitzoekverhalen over eten en in dat kader schreef hij ‘Gij zult goed eten. De 10 geboden’. Het deed me direct denken aan ’10 Food Rules you should follow’ van Michael Pollan, een bekende Amerikaanse schrijver en activist op het terrein van landbouw, milieu en voeding.

     

    Food-Rule-7

    Hoewel sommige van de 10 geboden van goed eten op het eerste gezicht een open deur lijken (gij zult lekker eten) of zelfs omstreden (gij zult geen E-nummers eten), ligt de kracht van het handzame boekje in de analyse van ieder gebod. Aan de hand van interviews en bronnenonderzoek komt Mac van Dinther soms tot andere conclusies dan je zou verwachten. Zo blijkt lokaal eten nauwelijks beter voor het milieu en is een puur plantaardige voeding (veganistisch) iets minder efficiënt qua landgebruik dan een eetpatroon met een beetje (!) zuivel en vlees. Vooral als het vee geen voedsel eet dat wij zelf ook zouden kunnen eten zoals gras en afval. Het varken als recyclingsmachine 🙂

    Een onderwerp wat mij persoonlijk al jaren aan het hart gaat is gebod nummer zes; gij zult zelf koken. Hoe kun je van burgers verwachten dat zij een gezonde voedselkeuze maken als de kennis om zelf te koken ontbreekt. Hier had Mac van Dinther wel wat stelliger mogen zijn dan te benoemen dat de discussie over kooklessen op school in Nederland nauwelijks speelt.

    De transparantie in ‘Gij zult goed eten’ valt te prijzen. Van ieder gebod is achter in het boek opgenomen welke bronnen zijn gebruikt en met wie er is gesproken. Jammer dat voor ‘gij zult niet lijnen’ geen enkele diëtist is geïnterviewd. Iemand als Karine Hoenderdos, auteur van onder andere ‘Eet Meer!’ of Marijke Berkenpas van de populaire maar wetenschappelijk verantwoorde blog ‘I am a Foodie’ hadden hier een zinnige positieve bijdrage aan kunnen leveren.

    10_geboden_van_goed_eten

    Om met Tiny van Boekel -die het voorwoord schreef- te eindigen is er één allesoverkoepelend gebod:

    Gij zult genuanceerd nadenken over uw voedsel

    En dat is best een opgave in een wereld waar iedereen, gefundeerd of ongefundeerd zijn of haar mening het internet op “knalt”. De 10 geboden van goed eten kunnen hierbij zeer behulpzaam zijn. Een aanrader!  Vier sterren.

    Kitchen Table Happiness
  • dec092015
    yvette_van_boven

    Foodbite – Interview met Yvette van Boven

    No Comments

    Ze gaat als een speer, Yvette van Boven. Een nieuw boek, opnames voor een vervolg op de VPRO serie, meer dan 100 kerstrecepten voor diverse bladen. En dan ook nog tijd maken voor een interview. De dag nadat we het interview plannen verschijnt Volkskrant Magazine met Yvette van Boven als gasthoofdredacteur. En bij de uitwerking is ze te gast bij DWDD. Ik zei het al haar ster is rijzend.

    Yvette-van-Boven-portret-copyright-Oof-Verschuren2fotocredit: Oof Verschuren via Fontaine Uitgevers

    TV serie
    Over twee weken is het zover dan kunnen we genieten van vier speciale kerstuitzendingen bij de VPRO: van 14 tot en met 18 december. De eerste serie was een succes. Naar aanleiding van het programma Koken met Van Boven zag Fontaine Uitgevers de boekverkoop van Yvette’s titels flink toenemen.  De eerste serie heeft wel een vleugje van ‘De wilde keuken’ van Wouter Klootwijk vind ik: een zekere nuchterheid en laten zien waar iets vandaan komt maar uiteraard met meer kookactiviteit, iets wat Yvette als een compliment beschouwt.

    Inspiratie
    Op mijn vraag waar Yvette haar inspiratie vandaan haalt wordt duidelijk dat dat hetzelfde is als vragen hoe een schilder een schilderij maakt. Gewoon beginnen; het blijkt een continue proces. Je proeft een lekkere combinatie en borduurt daar op voort, je neemt een ingrediënt, leest erover en komt weer op nieuwe ideeën. Van Boven associeert zelfs naar aanleiding van kunst, niet zo gek als je bedenkt dat ze van huis uit interieurarchitect is. Schilderijen zijn vanuit een bepaald standpunt genomen of hebben een specifieke kleurtoon die Yvette gebruikt voor bijvoorbeeld de sfeer en de toon van de foto’s in haar Home Made boeken.
    Maar Instagram met al zijn mooie plaatjes wakkert het innerlijke vuur nauwelijks aan. “Het lijkt wel of iedereen hetzelfde ‘post’ en dat geldt eigenlijk ook voor de grote gevestigde magazines”. Juist kleine bladen die hun nek uitsteken en zeker niet ieders smaak proberen te pleasen, spreken Yvette aan.
    En dan komt de testfase. Ik herken wel dat je bij het lezen van een recept ongeveer kunt raden hoe het zal smaken, maar compleet in je hoofd uitproberen en voorproeven van nieuwe gerechten, nee daar kan ik niet aan tippen.

    Lekker eten
    Yvette gaat veel en vaak uit eten. Zo lazen we in Volkskrant Magazine een wel heel avontuurlijke Sunday lunch at River Cottage, het restaurant annex boerderij van Hugh Fearnley-Whittingstall. Niet zozeer het eten is avontuurlijk – puur & eerlijk, huisgemaakt, onbespoten en lokaal- maar wel de reis er naar toe. Hugh is Yvettes grote voorbeeld onder andere vanwege zijn DIY mentaliteit en geloof in de deugd van stoer en simpel eten.
    Gevraagd naar een Nederlandse naam borrelt spontaan De Veldkeuken op. Die zijn goed bezig, een interessante onderneming en ze maken mooie broden. De Veldkeuken kookt met biologische streekproducten en weet precies waar alles vandaan komt. Niet voor niets won De Veldkeuken onlangs een kookboekenprijs. Maar welke ook weer. Ik beloof Yvette het op te zoeken want ik raak iedere keer in de war: Duurzaam kookboek, Gouden Garde, Het Gouden Kookboek, het gaat goed met de kookboeken in Nederland. Het is dus de Gouden Garde Publieksprijs 2015 die Veldkeuken in de wacht sleepte.

    Snelle vragen
    Altijd leuk een paar snelle vragen om iemand op een ludieke manier ietsje beter te leren kennen – op food gebied dan hè.
    Het eerste antwoord verbaast me meteen. Ik dacht toch echt te weten dat Yvette “oven” zou antwoorden op de vraag zonder welk keukenapparaat of tool ze niet zou kunnen. Maar nee, een goed mes en een snijplank zijn onmisbaar. Eigenlijk wel logisch want zonder mes begin je weinig. En zoute boter is haar favoriete ingrediënt, daarmee maak je álles lekker.
    De stad-of-platteland vraag levert een diepe zucht op aan de andere kant van de lijn. “Als kind ben ik opgegroeid op het platteland, dus ik zou wel landelijk willen wonen. Aan de andere kant heeft wonen in de stad ook zo zijn voordelen, zeker in deze fase van mijn leven. We zijn trouwens wel weer op zoek naar een huis met tuin aan de rand van de stad. Dan kan ik ook opnieuw een moestuin beginnen.”

    Typisch Van Boven
    Op mijn vraag wat een gerecht typisch ‘Van Boven’ maakt krijg ik direct een wedervraag: wat vind jij zelf? Huiselijk en down to earth, niet ingewikkeld, maar wel anders-dan-anders antwoord ik snel. Het brood zonder kneden recept uit Home Made is nog steeds mijn favoriet bijvoorbeeld. Weinig ingrediënten en toch een spectaculair resultaat alsof je je pain bij Menno of een van de andere artisanale bakkerijen hebt gehaald. Gelukkig klopt mijn antwoord met wat Yvette probeert over te brengen.
    Ze schrijft veel voor Libelle maar salade-weken of dieet-weken doet ze niet (meer). “Al te veel mensen denken verstand te hebben van gezond eten en er wordt veel onzin verkocht. Ik waag me daar liever niet aan.” Doe maar gewoon en alles met mate is haar motto. “En ja, een chocoladetaart bevat nou eenmaal veel calorieën.”

    Welke blogs zijn favoriet?
    Ik vind het ongelooflijk als je ziet wat ze allemaal doet maar er is zelfs nog tijd voor sociale media en kranten, vooral veel kranten. In ieder geval The Guardian en The New York Times worden uitgeplozen. Daarna volgt Lucky Peach Magazine, een kwartaalblad met een combinatie van eten, kunst en essays allemaal rond één thema. Als tip voor interessante blogs krijgen we Gather’ en Poor Man’s Feast’, allebei prachtig om te zien en ook inhoudelijk goed.

    kokenmetvanbovenillustraties

    Wat gaan we zien van Yvette de komende tijd?
    Allereerst kwam half november het boek Uit de oven van Van Boven, een bundeling van recepten uit Volkskrant Magazine uit.  Een paar dagen na ons interview ontvang ik het boekje dus een recensie volgt binnenkort. De bestsellers Home Made en Home Made Winter zullen nog dit najaar in een nieuwe editie verschijnen volgens uitgever Fontaine.
    Ik zag trouwens ook een allerleukst Home Made Food Note Book liggen bij de boekhandel, uiteraard met illustraties van Yvette en veel invulruimte om eigen kookavonturen vast te leggen.

    Dan dus de eerder genoemde vier opeenvolgende kerstafleveringen in week 51 bij de VPRO, uitzending om 19.25 uur. Heb je de eerste serie gemist dan kun je die alsnog terugzien en de recepten via deze link opzoeken.
    De nieuwe serie blijft op de ingeslagen weg, hoewel met iets meer diepte en achtergrond. Geschiedenis gaat een rol spelen met support van het research team vanuit het productiebedrijf Stormy Minutes en met mensen als Jacques Meerman en Joël Broekaert. “Fijn”, roep ik enthousiast want culinaire historie is in Nederland nog steeds geen gemeengoed helaas.
    Tot slot zijn er plannen voor een nieuw boek, maar dat gaat nog wel even duren. Tot die tijd moeten we het doen met de wekelijkse recepten in De Volkskrant en Libelle.

    “Ik heb het allemaal nooit zo gepland, er komt altijd van alles op mijn pad” zegt Yvette; “het restaurant, de kookboeken, de TV-serie. En het is allemaal zo leuk om te doen. Er kleeft wel een klein nadeel aan mijn toegenomen bekendheid: Ik moet veel meer op mijn woorden letten, realiseer me dat alles wat ik zeg gelezen wordt.”

    Kitchen Table Happiness
  • dec042015
    sinterklaasgedicht

    Vintage vrijdag – een Sinterklaasgedicht uit 1953

    No Comments

     

    Eeteenswatanders

    Bladeren door oude kookboeken levert soms verrassingen op. Onleesbare notities, knipsels uit vergeelde kranten en zelfs een handgeschreven Sinterklaasgedicht. Althans dat vermoed ik want het dateert uit december 1953 en is een beetje ondeugend. Nu het bijna pakjesavond is, nog wat ‘last minute’ inspiratie misschien voor de keukenprinses? (Sorry het gedicht leent zich niet voor keukenprinsen.)

    “Het koken is een zaak van groot gewicht
    want menig man is reeds gezwicht
    (van Sneek tot aan Maastricht)
    Voor deez’ of gene vrouw
    Omdat z’n eigen vrouw niet wou.
    Ze was wat lauw,
    ze was wat rauw.

    Niet om der zinnen wufte spelen
    van ’t bed (zo denken velen),
    gaan mannen soms aan ’t ‘over’spelen
    met deez’ of gene vrouw
    omdat z’n eigen vrouw niet wou
    Ze kookte lauw,
    ze kookte rauw.

    Het is de alledaagse geur van piepers en savooye
    van groene kool, van witte en van rooie,
    die maag en hart in stukken gooien.
    Maar in dit boek berust
    de liefdesvlam, die nimmer blust. Gerust
    door wie gelust
    van wie gekust.”

    Auteur onbekend, het staat op de eerste bladzijde van het boekje ‘Eet eens wat anders, practische recepten uit andere landen’. Het boekje zelf is een aanklacht tegen het dagelijkse smakeloze eentonige menu in het Hollandsch huisgezin, maar daarover een volgende keer meer.

    Kitchen Table Happiness
  • nov242015
    duurzame schorten

    Foodbite – Duurzame keukenschorten – December Sale

    No Comments

    Ben jij net als ik op zoek naar leuke culinaire kado’s maar wil je wel iets geven dat ook duurzaam is? Lees dan verder of ga direct naar de aanbieding.

    Zoektocht
    Ruim een jaar geleden zocht ik naar een keukenschort; lekker ruim zodat ik de banden aan de voorkant kan knopen (handig om je theedoek in kwijt te kunnen). Verstelbaar plus stoer zodat ook mijn 20 cm langere wederhelft er wat aan heeft. En met grote zakken want daar kan ik de ovenwanten of desnoods tijdelijk een pollepel in kwijt.
    Maar dan wel van duurzaam (organic) katoen, dichtbij gemaakt vanwege overbodige kilometers en kledingindustrie-leed. Dat moet toch mogelijk zijn met al die mooie duurzame initiatieven in voedingsland?

    Nou nee dus. Ja, ik vond wel biologische schorten maar die kwamen van ver, voldeden niet aan de verstelbaarheids-eis of de grote zakken. Maar nog erger ….. ik vond ze niet mooi! En net zo goed als eten allereerst lekker moet smaken voor je bereid bent om het gezonde alternatief te kiezen, geldt dat -voor mij- ook voor duurzame keukenschorten. Ik heb letterlijk pakketjes binnengekregen met iets wat op een jute zak leek, zo aanvoelde en ook vreselijk afgaf. Tja, wat dan?

    Duurzame schorten Collage

    Duurzame productie
    Omdat ik nogal volhardend ben ontstaat het idee om ze dan maar zelf te (laten) maken. Dat is makkelijker gezegd dan gedaan, tenminste als je -zoals ik- wel verstand hebt van eten maar geen benul van textiel. Om een heel lang verhaal kort te maken heb ik uiteindelijk een duurzame ontwerpster gevonden, twee fantastische GOTS gecertificeerde stoffenleveranciers en een lokaal naaiatelier. Studio van Pruissen is een echte sociale onderneming; hier kunnen mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt, zoals dat zo mooi heet, hun talenten (her)ontdekken. En talent hebben ze!

    Hou jij van eerlijke mooie producten en zoek je nog een kado voor Sint of Kerst? Doe een ander of jezelf (!) dan een plezier met een van mijn duurzame keukenschorten. Ze zijn authentiek en met aandacht gemaakt EN IN DE AANBIEDING tot en met 26 december. Klik hier om rechtstreeks naar de webshop te gaan.

    duurzame schorten details

    Kitchen Table Happiness
  • nov132015
    duurzaam kookboek van het jaar

    Duurzaam Kookboek van het Jaar 2015

    No Comments

    Het was gisteren volle bak bij de uitreiking van de Kookboek van het Jaar 2015 prijs. Of beter gezegd prijzen want er zijn drie prijzen te winnen: de Gouden Garde publieksprijs, de vakjury kiest het Kookboek van het Jaar en het meest duurzame kookboek. Deze laatste award wordt bepaald door Youth Food Movement. En er was ook nog een duurzame aanmoediging.

    duurzaam kookboek van het jaar

     

    In deze blog aandacht voor het duurzame deel van de Kookboek verkiezing.Want de Gouden Garde publieksprijs ging naar het kookboek van een restaurant dat je met recht duurzaam en lokaal kunt noemen. Dit is wat de jury over het boek zei:

    De Veldkeuken, het kookboek, De Vrije Uitgevers,
    Femke de Winter & René van der Veer

    Fris, vrolijk, feestelijk – bij dit boek is het bij de eerste aanblik al raak. Het vertelt het verhaal van De Veldkeuken, een restaurant in een bouwkeet op landgoed Amelisweer en van alle producten van telers en die uit de eigen moestuin. Het biedt een flink aantal toegankelijke, seizoensgebonden recepten. Er is veel aandacht voor brood – hoe je het bakt, verschillende recepturen, van zuurdesem speltbrood tot croissants en koffiebroodjes. Verder veel basisgerechten, met zorg geselecteerd, die worden gegarneerd met ingrediënten uit eigen tuin. De illustraties doen ter zake. Bijzonder aan het boek is dat het in eigen beheer is uitgegeven.

    Er was een aanmoediging van de Youth Food Movement voor het boek ‘Groente uit Zee’ van Lisette Kreischer. Het initiatief om meer zeewier te consumeren juichen ze van harte toe, maar dit boek is qua recepten niet zo toegankelijk voor het grote publiek. Dus de prijs duurzaam kookboek van het jaar ging naar een ander boek.

    duurzaam kookboek van het jaar 2015Groente uit Zee, recepten en informatie over zeewier en algen, Kosmos Uitgevers, Lisette Kreischer e.a.

    Ik schreef onlangs twee blogs over zeewierconsumptie waaronder een review van Groente uit Zee met daarbij een recept uit het boek. Die review vind je hier. De puur plantaardige keuken, veganisme, maakt al langer gebruik van wier. Lisette Kreischer is een sterk pleitbezorger van deze vorm van plant power, zie haar site ‘Veggie in pumps’. Zij introduceerde samen met Mark Kulsdom ‘The Dutch Weed Burger een 100% plantaardige fastfoodsnack met zeewier, die aan een internationale opmars bezig is.

    De echte Duurzaamheid prijs ging echter naar Liever Lokaal. En dat is prijs nummer twee voor dit mooie boek want al eerder wonnen zij de Gouden Kookboek titel, een prijs van het CPNB.

    Liever Lokaal, 365 dagen per jaar, Fontaine Uitgevers
    Annette van Ruitenburg, René Zanderink, Elsje Bruijnesteijn & Ruth de Ruwe

    Wat heeft slow food met Liever Lokaal te maken? Nou ze delen een aantal uitgangspunten: eten duurzaam kookboek van het jaarvolgens de seizoenen en ervoor kiezen om de impact op de omgeving klein te houden, zelf kweken en af en toe wild te “oogsten” bijvoorbeeld. En zo min mogelijk pakjes & zakjes natuurlijk. Bijna een jaar geleden schreef ik een review over dit standaardwerk over lokale producten en eten volgens de seizoenen onder de titel Terroir uit Nederland.

    En wie won er dan de vakjuryprijs? Kookboek van het Jaar 2015 is geworden Spuntino van Russell Norman uitgegeven bij Karakter. “Het kookboek verdient deze bijzondere prijs omdat het zowel de thuiskok als een chefkok inspireert, je direct zin krijgt eruit te gaan koken en het boek is ook nog eens prachtig vormgegeven.”

    Kitchen Table Happiness
  • okt232015
    noten dadel repen

    Homemade happiness – noten dadel repen voor school

    No Comments

    Ineens krijg ik het op mijn heupen. Voor diegenen die mij kennen; nee nog steeds geen vet 🙂 maar die schoolkoeken die iedere dag mee gaan. Natuurlijk weet ik als voedingskundig jurist dat de kant-en-klaar koeken nou niet bepaald uitblinken in vezelgehalte en vooral veel zoetigheid bevatten. Maar ja, het is zo makkelijk meenemen. Uiteraard probeer ik te kiezen voor de relatief gezondere varianten. De kids weten inmiddels precies wat ze hun vader moeten vragen. En dus vind ik regelmatig ook de meest calorierijke snoepgoedkleurige repen in de voorraadkast.

    Op zoek naar iets anders kom ik ineens een wel heel gemakkelijk recept voor onderweg repen tegen. Geïnspireerd ga ik zelf aan de slag en in no time liggen er twaalf homemade noten dadel repen klaar. Voor dit recept heb je maar een paar ingrediënten nodig en een staafmixer of keukenmachine.

    noten dadel repen

    Zijn dit gezonde schoolkoeken?

    Met de koeken die ik in huis had, namelijk Liga Milkbreak en Zonnatura biologische pinda-rozijnen repen, heb ik een snelle voedingswaarde-vergelijking gedaan. Voor de homemade repen heb ik de NEVO tabel gebruikt.
    Echt calorie-arm zijn de zelfgemaakte repen niet. Echter er komt geen toegevoegde suiker aan te pas en cashewnoten bevatten gezonde enkelvoudig onverzadigde vetzuren. De dadels zijn rijk aan vezels evenals de geraspte kokos en het sinaasappelsap zorgt voor een frisse smaak. De suikers in de noten dadel repen komen uitsluitend uit de dadels en het sinaasappelsap. Uiteraard vind je ook geen additieven als rijsmiddelen of aroma’s in de homemade repen.

    noten dadel repen

    Ik ben benieuwd wat jij jouw kinderen meegeeft naar school; probeer de noten dadel repen eens!

    Noten dadel repen voor school

    noten dadel repen
    noten dadel repen

    Noten dadel repen

      , ,

    oktober 23, 2015

    Zelfgemaakte repen vol natuurlijke suikers en gezonde vetten. Niet caloriearm wel erg voedzaam.
    Geïnspireerd op een recept van Green Kitchen Stories.

    • Prep: 10 mins
    • Cook: 5 mins
    • Yields: 12 stuks

    Ingredients

    150 g ongezouten cashewnoten

    150 g verse dadels (ongeveer 15 stuks)

    50 g geraspte kokos

    60 ml versgeperst sinaasappelsap

    sinaasappelrasp van een ½ sinaasappel

    ook nodig:

    platte schaal of brownievorm

    bakpapier om de repen in te pakken

    Directions

    1Maal de noten tot meel in de keukenmachine of met de staafmixer en doe ze over in een kom.

    2Meng nu de dadels, kokos, sinaasappelsap en sinaasappelrasp in de keukenmachine (of met de staafmixer) tot een kleverig geheel.

    3Vermeng de noten en het dadelmengsel tot een mix. Druk uit in een platte schaal of brownievorm tot 1 cm dikte. Zet minimaal 2 uur in de koelkast om op te stijven.

    4Snij daarna in 12 repen. Verpak de repen in bakpapier, eventueel met een touwtje eromheen.

    5Je kunt de koek het beste een nacht in de koelkast laten opstijven voor je ze in repen snijd. Verpakt in bakpapier zijn de repen een paar weken houdbaar in de koelkast maar het is de vraag of ze het zo lang uithouden. Hier waren ze binnen 1 week op!

    6Met andere noten dan cashewnoten of vijgen in plaats van dadels maak je weer lekkere varianten.

    00:00
    Kitchen Table Happiness
  • okt202015
    kaaswinkel 1920

    Foodbite – Culinaire historie

    2Reacties

    Er zijn in Nederland niet zo veel historici die zich bezighouden met het culinaire. En dat is jammer want recepten zijn net zo goed historisch materiaal als de archieven van een willekeurig gemeenteregister. Zij lenen zich uitstekend voor een analyse.
    Jacques Meerman heeft de wereld van het voedsel in zijn boek ‘De kleine geschiedenis van de Nederlandse keuken’ zoveel mogelijk verbonden met de geschiedenis van de grote buitenwereld: oorlogen, techniek, handel, landbouw, ontdekkingsreizen, wetenschap, emancipatie. Wat en hoe de mensen aten en eten is bijna altijd door die grote buitenwereld bepaald.

    culinaire historie

    De keuken, J.W. Laquy via Rijksstudio

    Typisch Nederlandsch?
    Zo start zijn boek met de vraag of er wel een Nederlandse keuken bestaat. En die kan pas bestaan als er sprake is van Nederland. Tijdens een groot deel van de periode die het boek beslaat, bestond Nederland helemaal niet en bestond er bij gebrek aan Nederland dus ook geen Nederlandse keuken, aldus Jacques. Eigenlijk kreeg Nederland pas in 1830 een herkenbare vorm.

    De fameuze rauwe andijviestamppot, die menigeen als typisch Hollands zal bestempelen, wordt pas eind jaren dertig van de vorige eeuw als recept beschreven. Als er al een historisch stamppotgerecht bestaat dan moet het hutspot zijn (met pastinaak, aardappels kenden we immers nog niet). Jawel, die van het Leidens Ontzet van begin oktober 1574 – een achtergelaten maaltijd van de vluchtende Spanjaarden. Maar zelfs dat is niet geheel zeker, want pas in de 19e eeuw opgetekend.

    Internationale invloed
    Onze keuken is flink beïnvloed door andere culturen hetgeen niet vreemd is voor een handelsland. Jacques beschrijft in zijn boek drie golven. De Arabische handelsnetwerken die liepen via Noord-Afrika naar het Midden-Oosten en Azië bijvoorbeeld. Daar kwamen veel nieuwe producten vandaan die onze keuken veranderden. Sommige invloeden gingen in de loop der tijd verloren aleer ze weer opnieuw opdoken. Als voorbeeld noemt hij Romeinse gewassen die pas vijf eeuwen later op herkansing gaan. Ten slotte werd in 1492 Amerika ontdekt, en vanaf de zestiende eeuw kwamen successievelijk allerlei Amerikaanse groente- en fruitsoorten zoals aardappels, sperziebonen, tomaten en chilipepers onze kant op.

    Schraalhans is keukenmeester
    O, wat was wijlen Johannes van Dam genadeloos over de kookboeken van de vele Huishoudscholen. Zij zouden ervoor hebben gezorgd dat de Nederlandse keuken schraal en schrieperig werd en daardoor zijn wij onze mooie rijke culinaire traditie uit het zicht verloren. Van Dam zet dit uiteen in het boek Koks & Keukenmeiden. Jacques Meerman is beduidend milder:De dames lieten zich niet door tradities beperken en verzonnen allerlei nieuwe gerechten, die zich vervolgens over huishoudens door heel Nederland verspreidden.”, zo meldt hij in een interview dat hij had met Marjolein Overmeer voor Kennislink. In de ‘Kleine geschiedenis van de Nederlandse keuken’ zijn we dan al bijna aan het einde van het boek gekomen; via de Romeinen, de Middeleeuwen en de Gouden Eeuw.

    Culinaire historie
    Culinaire historici zijn in Nederland tamelijk dun gezaaid. Prof. jkvr. dr. Johanna Maria van Winter richt zich sinds haar emeritaat onder andere op de geschiedenis van de middeleeuwse kookkunst en voedingsleer. Een andere bekende is Joop Witteveen die samen met Bart Cuperus het monnikenwerk de ‘Bibliotheca Gastronomica 1474 – 1960’ opstelde. De naar hem genoemde Joop Witteveen prijs voor het beste historische onderzoek op het gebied van eetcultuur van Nederland en Vlaanderen, wordt jaarlijks uitgereikt tijdens het Gala van het Kookboek.
    Marleen Willebrands (jurylid Joop Witteveenprijs, ‘Grachtengordel kookboek’ – nog te verschijnen) en Lizet Kruyff (‘Oranje Toetjes’, ‘Rijntjes Keukengeheimen’) zijn bekende culinaire historica die regelmatig boeiende lezingen geven. Mariella Beukers, historica en vinoloog, gebruikt kookboeken ook als bron voor historische analyses.
    Ben je geïnteresseerd in ons eetverleden? Dan mag je het tweedaagse Amsterdam Symposium on the History of Food op 15 en 16  januari 2016 niet missen. Thema van dit jaar: Fire, Knives and Fridges the material culture of cooking tools and techniques.

    En lees de ‘Kleine geschiedenis van de Nederlandse keuken’ uiteraard. Het boek verschijnt 22 oktober bij uitgever AmboAnthos.

    Kitchen Table Happiness
  • jul252015
    donut_small

    Transvet – wat is dat ook al weer?

    No Comments

    De meeste mensen hebben wel eens gehoord van transvetten of transvetzuren maar waren ze nou goed of slecht voor je? En hoe weet ik of ik transvetten eet? Na het lezen van deze blog ben je weer helemaal op de hoogte.

    donut

    Om maar direct met het antwoord op de eerste vraag te beginnen; transvetzuren zijn niet goed voor je. Ze gedragen zich in ons lijf als verzadigde vetzuren en verhogen de kans op hart- en vaatziekten. Daarom adviseert de Gezondheidsraad maximaal 1 En%. Dat komt neer op zo’n 2-3 gram per dag. Transvetten komen van nature voor in vlees en melk(producten) van herkauwers. De bacteriën in de pens helpen de koe het gras te verteren, maar ze zetten ook oliën uit gras of veevoer om in transvet.  En ze worden –of beter gezegd werden- door de industrie gemaakt om plantaardige oliën andere eigenschappen te geven.

    transvet

    De hoeveelheid industriële transvetten is in de laatste 15 jaar drastisch gedaald. In Nederland heeft de voedingsmiddelenindustrie onderling afspraken gemaakt en mede daardoor is de hoeveelheid transvetzuren in bijvoorbeeld margarines enorm gedaald (minder dan 1 gram per 100 gram). Door de opmars van vloeibare frituurvetten thuis en in de horeca bevatten frites en snacks nu ook beduidend minder trans. Aan de hoeveelheid transvetzuren die van nature in dierlijke producten voorkomt kun je niet veel veranderen.

    Hoe weet ik of ik transvetten eet?

    Ik heb wel eens gelezen dat als er op het etiket “geheel of gedeeltelijk gehydrogeneerd” staat dat dat een indicatie is voor de hoeveelheid transvetten.

    Dat is dus NIET zo! Europese wetgeving verplicht om op de verpakking te melden of geheel of gedeeltelijk geharde of gehydrogeneerde oliën en vetten zijn gebruikt. Maar die vermelding betekent niet dat er automatisch transvetten in het product zitten. En andersom klopt ook niet –geen vermelding gehydrogeneerd = geen transvet – want er kan dierlijk transvet in een product aanwezig zijn. Europa heeft een verbod op de etikettering van transvetzuren en claims over transvet ingesteld, dus je kunt niet langer in de voedingswaardedeclaratie zien of een product transvet bevat.

    Als je het echt wilt weten kun je gemiddelde transvetgehaltes vinden in de online NEVO voedingsmiddelentabel.

    In welke voedingsmiddelen kunnen transvetzuren aanwezig zijn?

    transvet

    Wat doet de overheid?

    Het Europees Parlement dringt aan op een verbod van transvetzuren. De Europese Commissie had eind december 2014 een rapport moeten opstellen of, en hoe ze transvetten wil reguleren in Europa. Het kan zijn dat de EU net als Denemarken een verbod op levensmiddelen met een industrieel transvetgehalte >2% op vetbasis gaat instellen. Maar evengoed kan de Europese Commissie besluiten tot verplichte voedingswaarde-etikettering van transvetzuren. De Nederlandse overheid is voorstander van een verbod op industriële transvetzuren omdat iedereen in Europa zich daar dan aan houdt in plaats van verschillende nationale regels.
    Inmiddels heeft de Verenigde Staten besloten om transvetzuren niet langer als GRAS (Generally Recognised As Safe) te beschouwen. Bedrijven krijgen nog drie jaar om transvetten uit hun producten te halen.

    Kortom transvetten zijn niet goed voor je lijf. Je vindt ze in vlees(producten), volle zuivel, koek, gebak en zoutjes. Het goede nieuws is dat de hoeveelheid transvetten in onze voeding de laatste jaren zo enorm is gedaald, dat tegenwoordig 95 tot 99% van de Nederlandse bevolking aan de aanbeveling van de Gezondheidsraad voldoet. Helaas geldt dat niet voor verzadigd vet daar eten we nog steeds te veel van. Dus als je iets goeds voor je gezondheid wil doen kijk dan eens naar hoeveel verzadigde vetten je eet. En díe informatie vind je wel op ieder etiket!

    Bronnen:

    • MVO Infokaart 173/2014 www.vettefeiten.nl
    • NEVO voedingsmiddelentabel http://nevo-online.rivm.nl
    • Opinion of the Scientific Panel on Dietetic Products, Nutrition and Allergies on a request from the Commission related to the presence of trans fatty acids in foods and the effect on human health of the consumption of trans fatty acids, EFSA Journal (2004) 81, 1-49
    • Brouwer IA, Wanders AJ and Katan MB. Effect of Animal and Industrial Trans Fatty Acids on HDL and LDL Cholesterol Levels in Humans – A Quantitative Review. PIoS One 2010;5(3):e9434
    • Ministry of Food, Agriculture and Fisheries of Denmark, Danish data on trans fatty acids in food (2014)
    • FDA News Release 16 June 2015, The FDA takes step to reomove artificial trans fats in processed foods
    • fotcredit https://www.flickr.com/photos/bochalla
    • tabel uit: Bijdragen aan de inname van transvetzuren in de Nederlandse voeding (RIVM, 2003)
    Kitchen Table Happiness